حجت الاسلام تقدیری گفت: شهدایی همچون چمران و بابایی با وجود اینكه در آمریكا بودند، تصمیم می گیرند تا با اختیار خود به سمت گناه نروند و در مسیر رشد قدم بردارند.

اشاره: نزاع بین حق و باطل از خلقت اولین بشر آغاز شد، یكی از پایه های این درگیری، حیطه اختیارات دین بود كه شاید ریشه ان را بتوان در نگاه های سطحی به مسائل دین جستجو كرد. اگر مردم از همان ابتدا با نگاه های عمیق به مسائل دینی می نگریستند، شاید جمعیت كمتری راه ضلالت را درپیش می گرفتند.

از این رو خبرنگار سرویس فرهنگی و اجتماعی برای بررسی و تبیین نقش آموزش، تعلیم و تربیت به نگاه عمیق دینی با حجت الاسلام حامد تقدیری، رئیس سازمان مدارس اسلامی صدرا به گفت وگو بپردازد. می گردد.

رسا- لزوم نگاه عمیق به مسائل دینی در چیست؟

انسان ها وقتی كه وارد دنیا می شوند، در یك مسیر رشد و تعالی قرار می گیرند. یعنی باید از ابتدا تا انتهای عمرشان در این مسیر رشد و تعالی حركت كنند و این مسیر را سازنده انسان تعیین می كند. سازنده هر چیزی هدف و چگونگی استفاده از آن وسیله را یاد می دهد.

منابع دینی، قرآن، آیارات و روایات، اهداف خلقت انسان را مشخص می كند و روش رسیدن به آن را تبیین می كند. طبیعتا انسانی كه هدف زندگی اش را نمی داند، اشتباه حركت می كند و دائما در حال حركت است. دین تلاش می كند تا با توجه به رشد فهم و فكر انسان، او را در مسیر ریل تعالی قرار می دهد.



رسا- شاید یك نگاه سطحی هم مسائل ما را برطرف كند و نیازی به غور در مسائل نباشد؟

بگذارید از الان وارد بحث نظام آموزشی شویم؛ در نظام آموزشی، یك تفاوتی بین آموزش دینی و تربیت دینی وجود دارد كه با هم متفاوت است.

آموزش دینی این است كه آموزه های دینی را به دیگران منتقل می كند؛ بعضی ها فكر می كنند انسان ها چون چیزی را نمی دانند خطا می كنند؛ یعنی مشكل از جهل شان است. در نتیجه اگر ما دانش انسان ها را رشد دهیم، كفایت می كند و احتمالا دیگر خطا نمی كنند.



این ها، همین تفكر را در آموزه های دینی هم وارد می كنند. نظام آموزشی هم با این تفكر پیش می رود و كتاب های دینی را بیشتر می كنند. اگر یك رشته ای مثل رشته معارف راه اندازی می شود، تصور این است كه كتاب های دینی بیشتری خوانده می شود؛ در حالی كه یك تربیت دینی كه اثرگزار باشد، اینگونه نیست.

تفاوت نظر تا عمل

مثلا كسی كه می داند دروغ بد است، ولی باز هم دروغ می گوید، به این دلیل است كه آن تربیت دینی در آن فرد اتفاق نیفتاده است. تربیت دینی چیست؟ تربیت دینی یعنی همان باورهای دینی كه انسان را در موانع درونی مثل هوس ها، غرایز و همه احساسات در مقابل موانع بیرونی، مثل دوستان، اجتماع و مثل این ها كه انسان را به انحراف می كشاند، حفظ می كند.



مثلا می توان شهید چمران یا شهید بابایی را مثال زد؛ با وجود اینكه در آمریكا هستند، تصمیم می گیرند تا با اختیار گناه نكند یا مسیرش را مسیر رشد و تعالی قرار دهد؛ چرا؟ چون تربیت دینی در وجود او اتفاق افتاده است. ضعف نظام آموزشی ما این است كه در مسیر تربیت دینی گام برنداشته و گام هایش در مسیر آموزش دینی بوده و طبیعتا یك عده ای هم می آیند آموزش می دهند كه شاید خودشان هم باور نداشته باشند.

اگر ما جهت دهی درست داشتیم و آن وقت حجم مطالب آموزشی را زیاد كردیم، غرض حاصل می شود و دانش آموز به خاطر نمره درس را پاس نمی كند؛ بلكه از آن استفاده می كند و لذت می برد. زیرا نگاهشان به جهان و به خلقت تغییر پیدا می كند و شخص انگیزه مطالعه بیشتری پیدا می كند.



رسا- در نظام آموزش فعلی، از ابتدایی تا آموزش عالی، آیا نگاه درست و عمیقی به دین وجود دارد یا به صرف نگاه سطحی اكتفا می شود؟

اصلا نظام دینی در آموزش و پرورش خوب تصویر نشده است. وقتی می آییم گزاره ها و باورهای دانش آموزان را بررسی می كنیم، می بینیم كه خیلی خطاها وجود دارد؛ حتی روش هایی را هم یاد ندادیم كه دانش آموزان خودشان بتوانند شبهات را پاسخ دهند. البته قرار هم نبوده كه كسی پاسخ شبهات به این ها بگوید؛ اگه ما روش های آن را هم منتقل كرده بودیم، خودشان باید می رفتند و جواب را پیدا می كردند.

تعدادی از مجتهدین و از اساتید عالی حوزه، باید در نظام آموزش و پرورش وارد می شدند؛ محتوای درست تولید می كردند. اما صورت نگرفت و آموزش ما هم طبیعتا آسیب پذیر شد. یعنی حتی آموزه های دینی ما هم به خوبی اتفاق نیفتاده و ما بعضا می بینیم كه بعضی از مسائل احكام در كتب وجود دارد كه خیلی مبتلی به نیست و دانش آموز فكر می كند كه این به خاطر ضعف دین است و دین را زیر سوال می برد.



در مدارس ما به امام جماعت می گوییم شما بیا نمازت را بخوان، مسئله شرعی ات را بگو و نهایتا دوتا سوال بچه ها را هم جواب بده و بعد هم برو؛ یعنی كاری با دانش آموز و تربیت و اینها نباید داشته باشد.

رسا- شما رییس سازمان علوم و معارف اسلامی هم هستید؛ یگ طرحی را تحت عنوان مدارس صدرا شروع كردید، برنامه این مدارس را توضیح دهید.

سازمان تبلیغات اسلامی، وظیفه اش این است كه زیبایی های اسلام و انقلاب اسلامی را تبیین كند. و آن شیرینی اش را در دل ها بكارد؛ این هدف اصلی اش است. برای موضوع مدرسه هم سازمان مدارس علوم و معارف اسلامی صدرا تشكیل شد. باید بیاییم و آن الگوی زیبای مدرسه ای انقلاب اسلامی را بازگو كنیم. این مدارس تلاش می كند تا با مخاطب امروز همراه باشد و آن زیبایی های دین را برای یك نوجوان امروزی ساده سازی كند.



ما علاوه بر فهماندن زیبایی های انقلاب به دانش آموز، به دبیران و خانواده ها هم زیبایی انقلاب را می شناسانیم و خود این كار باعث همراه شدن خانواده ها نیز می گردد. به خاطر اینكه ظرفیت ما ملی است و در تمامی استان ها مدرسه داریم، می توانیم الگوسازی كنیم ولی هنوز به الگوی متناسبی دسترسی پیدا نكردیم. بنا داریم تا تعلیم و تربیت را در قالب اردوهای تفریحی به دانش آموز تعلیم دهیم.

مدارس ما، غیر انتفاعی نیست؛ یعنی ما برای تحصیل از دانش آموزان هزینه ای دریافت نمی كنیم و این یك مقدار با انقلاب كه برای مستضعفین هست، همخوانی بیشتری دارد./882/ 402/