آن روز خیلی عجله داشتم.ساعتم را نگاه كردم و قدم هایم را بلند تر برداشتم .خیابان پر هیاهوی انقلاب،شلوغ تر از همیشه بود.تصمیم گرفتم استرس جلو رفتن عقربه های ساعت و عقب ماندن خودم از ثانیه ها را از ذهنم پاك كنم و برای لحظه ای هم كه شده فراموش كنم كه دیرم شده .
به گزارش پایگاه خبری فریادگر، تماشای مغازه ها و عابران عجول تر از خودم،فرصت خوبی بود برای فرار از استرس .همین طور كه عابران را از زیر نظر می گذراندم،نگاهم به خانمی كه با مانتو و مقنعه مشكی جلوی من در حال حركت بود، گره خورد .
برای لحظه ای مغزم قفل كرد.پشت لباس آن خانم پر بود از دانه های ریز سفیدی كه لباسش را خال خالی كرده بودند.نزدیك تر كه رفتم متوجه شدم این دانه های ریز مهمانان نوظهور شهر تهران هستند...مگس سفید...
حشرات ریز سفید رنگ چنان روی لباس مشكی آن خانم جا خوش كرده بودند كه انگار بخشی از لباسش هستند.نگاهم را از لباس مشكی آن خانم به لباس خودم چرخاندم ...روی لباسم چه خبر بود...مگس های سفید به لباس من هم حمله كرده بودند فقط چون رنگ لباسم روشن بود متوجه حضورشان نشده بودم.بعد از این كشف بزرگ در مورد لباس خودم شروع كردم به بررسی لباس های عابرین عجول.به هركس نگاه می كردم لباسش میزبان تعداد زیادی مگس سفید بود و خودش بی خبر از هجوم این مهمان ناخوانده با عجله به راهش ادامه می داد.
همین طور كه می رفتم،جولان مگس های سفید را در هوا تماشا می كردم و نگران بودم كه مبادا موقع نفس كشیدن وارد ریه هایم شوند.به اندازه كافی در این دود و دم،سرب وارد ریه هایمان می شود .دیگر جایی برای مگس هاس سفید نیست.نگاهم را كه خوب چرخاندم در تنه درختان حاشیه خیابان نوارهای زرد رنگ توجهم را جلب كرد .شنیده بودم كه این نوارهای چسبی برای كنترل جمعیت مگس های سفید به تنه درختان چسبانده می شوند اما همیشه از كنارشان گذشته بودم و توجهی بهشان نكرده بودم.
جهت حركتم را به حاشیه خیابان تغییر دادم تا حین حركت نگاهی هم به چسب های زرد رنگ بیندازم.همین طور كه تند تند قدم برمی داشتم نگاهم رابا دقت به چسب های زرد رنگ چسبیده به تنه درختان دوختم...باورم نمی شد .به هر چسب زرد رنگ هزاران مگس ریز سفید رنگ چسبیده بود...صحنه عجیبی بود باورم نمی شد كه روی این چسب های زرد رنگ كه هر روز به سادگی از كنارشان می گذرم و هیچ دقتی به آنها نمی كنم این همه مگس سفید مرده وجود داشته باشد...
در همین فكرها بودم كه متوجه شدم به مقصد رسیدم و مگس های سفید نگذاشته اند كه استرس زمان را داشته باشم.شاید این تنها مزیت مگس های سفید شهر من باشد....
این شد كه تصمیم گرفتم تحقیق در مورد مگس های سفید را در برنامه كارم قرار دهم...

كوچولو های اعصاب خرد كن
تابستان سال گذشته بود كه شهروندان تهرانی با موجودات ریز و سفید رنگی در هوای شهر برخورد كردند كه باعث نگرانیشان شد.كمی كه گذشت اسم این موجودات ریز را یاد گرفتند و فهمیدند كه این پشه های سفید رنگ اعصاب خرد كن،مگس سفید یا عسلك نام دارند و حضورشان در شهر خیلی جای نگرانی ندارد. امسال اما شهروندان تهرانی از دیدن تجمع حشرات ریز و سفید رنگ در اطراف درختان نگران نمی شوند. سال گذشته با سرد شدن هوا كم كم تهران از این حشرات تازه وارد خالی شد. ولی همان زمان كارشناسان محیط زیست وعده دادند كه سال آینده با گرم شدن هوا دوباره تهران باید از این جمعیت میلیونی سفید میزبانی كند. اما امسال بر خلاف سال گذشته كه تا مدت ها این حشرات كوچك ناشناخته بودند، آمادگی برای مقابله با مگس های سفید وجود داشت...

مگس سفید چیست؟
اما این حشره تابستانی چیست و چگونه افزایش پیدا می كند؟ مگس سفید، كه این روزها در دهان و بینی رهگذران می رود و كلافه شان می كند،نوعی آفت محسوب می شود كه از نظر میزبان دامنه وسیعی از گیاهان زراعی، باغی، علف های هرز و گیاهان زینتی را مورد حمله قرار می دهد. بیشترین تعداد میزبان ها در بین گیاهان زراعی، پنبه، جالیز، گوجه فرنگی، كنجد، كنف و آفتابگردان مشاهده شده است.
زمستان را به صورت مراحل مختلف رشدی از تخم، پوره تا حشره كامل می گذراند. طول دوران رشد بستگی به درجه حرارت محیط دارد. طول یك نسل در حدود 15 روز طول می كشد و ممكن است تا 15 نسل در سال داشته باشد. خسارت مستقیم آنها از طریق تغذیه از شیره گیاهی و ضعف شدید بوته ها و همچنین آلوده كردن برگ ها و سایر اندام های گیاهی با عسلك و رشد قارچ دوده و جلوگیری از عمل فتوسنتز است و خسارت غیرمستقیم آن انتقال بیش از 19 بیماری ویروسی بر روی 50 گونه میزبان است كه توسط حشره كامل صورت می گیرد.
این آفت نه تنها از راه تغذیه و مكیدن شیره گیاهی سبب ضعف بوته های پنبه می شود بلكه با ترشحات خود چسبندگی الیاف را باعث می گردد. حشرات كامل و نوزادهای آنها خرطوم خود را در بافت های پشت برگ فرو برده و شیره گیاه را می مكند در نتیجه مقدار آب گیاه و و مواد از ته آن كم می شود و لكه های ارغوانی در سطح برگها بوجود آمده، گیاه ضعیف و به تدریج زرد می شود.

دلیل جمعیت میلیونی مگس های سفید
دلیل جمعیت این موجودات تازه وارد، یا تغییر غذایی آنهاست یا دستكاری و دخالت های غیركارشناسی بشر در زندگی یا شیوه های نابودی آنها یا تغییرات ناگهانی آب و هوایی و اقلیمی .
این حشرات به دلیل آنكه نمی توانند مسافت زیادی را پرواز كنند با بادها همراه می شوند و كوچ كرده به محل بعدی هجوم می برند. هجوم این حشرات در حد هزار و میلیون نیست بلكه در حد میلیاردی و حتی تریلیاردی است. به دلیل شباهت و گرد های سفیدی كه روی بال های این حشره وجود دارد به نام مگس سفید معروف شده است. این حشرات، آفات گلخانه ای و مزارع جالیزی هستند كه در فضای سبز شهری جزو آفات درجه 2 هستند و آفات كلیدی به شمار نمی آیند. اما افزایش جمعیت سفید بالكان با از بین رفتن دشمن های طبیعی این حشره به دلیل سم پاشی های بی رویه و مبارزه شیمیایی با آفات در اطراف شهر تهران رخ داده است. این حشرات به دنبال رطوبت و گرمای هوا، بیشتر تكثیر می شوند و با كاهش دما از تعدادشان كاسته می شود.

قدیمی های نو ظهور
مگس های سفید یا عسلك ها خیلی هم تازه وارد نیستند و بیش از 50 سال است كه این حشره روی محصولات كشاورزی مانند هندوانه، بادمجان و… وجود دارد، اما طی سال های اخیر بر اثر استفاده غیر استاندارد و غیر علمی از سموم و آفت كش ها در شهرستانهای غرب تهران دشمن این حشره كه نوعی زنبور است از بین رفته و در نتیجه تولید آنها زیاد شده است.

خطر دارند یا نه؟
مگس سفید با جمعیتی میلیاردی می تواند تهدید جدی برای فضای سبز پایتخت باشد اما مسوولان شهری چندان با این نظریه موافق نیستند و تنها راه حل مبارزه با این حشرات كه به گفته آنها آفت درجه دو محسوب می شود را آب شویه در تهران می دانند. آب شویه یعنی شست و شوی درختان با آب و نوعی صابون كه از بین برنده عسلك هاست .این روش مدت هاست در تهران اجرا می شود و درختان تهران از ساعت دوازده شب تا 6 صبح شسته می شوند. با این حال این روش چندان موفق نبوده و مسوولان شهری به ناچار خبر دادند كه با كاهش دمای هوا ی تهران كم كم این مهمانان كوچك از شهر خواهند رفت.طبق پیش بینی ها با آمدن پاییز كم كم از تعداد این مگس ها كاسته می شود، ولی تهران باز هم در بهار میزبان این حشرات كوچك است.
دلیل كوچ این حشرات به پایتخت چه بود ؟
این حشرات بیشتر در شمال غرب دیده شده اند و یكی از دلایل ازدیاد آن می تواند آب راكد در دریاچه خیلج فارس چیتگر و عدم بارندگی باشد . این حشرات سفید رنگ از شیره گیاهان تغذیه كرده و باعث خشكی آنها می شوند و با انسان كاری ندارند و نیش نمی زنند.البته وجود گیاهان میزبان این حشرات در برخی از پارك ها شاید دلیل اصلی این حضور است .

موش ها كم بودند پای مگس های سفید هم باز شد
جولان موش ها در تهران كم بود حالا شهروندان تهرانی باید با مگس های سفید دست و پنجه نرم كنند و این موجودات مزاحم را كه به راستی موی دماغ می شوند تحمل كنند.حالا باید دید راههای مبارزه با این حشرات چیست؟
در شهری مانند تهران با این همه آلودگی های مختلف،مبارزه شیمیایی با مگس های سفید امكانپذیر نیست و باید از روش های فیزیكی برای مقابله با افزایش جمعیت آنها استفاده كرد. در سال گذشته اقدامات زیادی برای مقابله با مگس های سفید انجام شد. اینها آفت های كشاورزی هستند كه در مزارع و باغات حضور دارند و وقتی جمعیت آنها زیاد می شود با مبارزه های شیمیایی به نوعی سركوب می شوند.اما در داخل شهرها امكان استفاده از مبارزه شیمیایی به خاطر حفظ سلامت مردم وجود ندارد، بنابراین سعی می شود با روش های فیزیكی با آنها مقابله شود، مثلاً شاهد بودیم كه شهرداری نوارهای زردرنگی را روی درختان گذاشته كه اینها را بیشتر می توان به عنوان یك نمایشگر پذیرفت كه میزان حضور مگس های سفید را نشان می دهد.سال گذشته اقداماتی انجام شد، درختان با كمك برخی شوینده هایی كه آسیب زیادی نمی رسانند شست و شو شدند و سعی شد جمعیت عسلك ها كاهش پیدا كند و این كار در پایان حضور آنها در زمستان هم برای از بین بردن تخم های آنها ادامه داده شد، همزمان كمیته ای متشكل از شهرداری، ستاد توسعه پایدار، سازمان بوستان ها، معاونت خدمات شهری و جهاد كشاورزی مركز تحقیقات و مؤسسه حشره شناسی و سازمان حفظ نباتات تشكیل شد.

كم كاری از جانب كدام ارگان است؟
گفته می شود كه این كمیته سال گذشته كارهایی انجام داد و علاوه بر نظارت، اقدامات فیزیكی علیه افزایش جمعیت این حشره انجام داد. یكی از كارهایی كه برعهده جهاد كشاورزی گذاشته شد، بحث مطالعه بر روی این موضوع بود كه خود گونه، بیولوژی این حشره و چرخه زندگی و دلایل و علت های طغیان و روش های مبارزه با افزایش جمعیت را قرار شد بررسی كنند. این كمیته مطالعه خود را آغاز كرد با این حال امسال هم شاهد هجوم مگس های سفید به شهرمان بودیم و این نشان دهنده عملكرد نامطلوب كمیته های تشكیل شده است و باید دید مشكل كجاست كه مسوولین ذی ربط ما همواره در رفع مشكلات اینچنینی كار را به تغییر فصل و آب و هوا واگذار می كنند و ما عادت كرده ایم پدیده های اینگونه را فقط تحمل كنیم و حل شدن آن را به مرور زمان بسپریم.آلودگی هوا،ترافیك، موش های شهر تهران همگی شامل همین عادت شده اند وحالا مگس های سفید هم كم كم برای شهروندان تهرانی عادی خواهند شد و مسوولین وعده خواهند داد كه با شروع فصل سرد از شر آنها خلاص خواهید شد اما بهار كه بیاید باز روز از نو روزی از نو .شهروندان تهرانی هم عادت خواهند كرد با شروع هر فصل منتظر یك پدیده نو باشند...پاییز،آلودگی شدید هوا...بهار مگس سفید... تابستان، موش های خاكستری ...این است قصه این شهر شلوغ.