چه كنیم تا پایان قصه یلدای 99 به كرونا ختم نشود؟
دور از همی یلدایی

زهره توكلی
خبرنگار
شب دور بودن از هم؛ این متفاوت ترین یلدا در پیشینه سنتی دیرپاست كه برای باهم بودن و دورهمی در مسیر طولانی اولین شب زمستانی خلق می شود. قصه گویی، حكایت، گفتن و خندیدن، فال، بازی دورهمی با پذیرایی آجیل و انار و هندوانه و... به میزبانی بزرگان فامیل همه برنامه هایی متناسب و هماهنگ و دلنشین برای كنار هم نشستن در شبی سرد و طولانی است. اكنون با سبك زندگی كه كرونا بر خانواده ایرانی تحمیل كرده شب نشینی یلدایی شاید بیگانه ترین و نامتناسب ترین سنت با این شیوه زندگی باشد. دورهمی آن هم در خانه پدربزرگ ها و مادربزرگ ها یا پدر و مادری پیر می تواند تلخ ترین پایان قصه شب یلدا را در روزگار كرونایی رقم بزند، اما یلدا چه بخواهیم و چه نخواهیم همراه با زمستان آمده است. پس در این شرایط باید یلدا را با تعریف خاص كرونا برگزار كنیم. تا همین پارسال بود كه می گفتند گوشی همراه را خاموش كنید و از دورهم بودن در «طولانی ترین شب سال» لذت ببرید. امسال این توصیه ها را فراموش كنید؛ گوشی های همراه را روشن كنید و دورهم جمع نشوید و یلدای 99 را از طریق فضای مجازی جشن بگیرید.
یلدای ستاره شناسان 28 كشور در بوشهر
مدیركل دفتر امور اجتماعی و فرهنگی استانداری بوشهر در این باره به «ایران» می گوید: در استان بوشهر چندین پویش داریم كه یكی از آنها پویش«چله سلامتی» با شعار «دورباشیم اما نزدیك» است كه مردم را ترغیب می كند شب یلدا را در خانه خود و در جمع كوچك خانواده سپری كنند. همچنین پویشی هم با عنوان «یلدای مهربانی» داریم كه سازمان های مردم نهاد به خانواده های كم برخوردار بسته های شب یلدایی هدیه می دهند.
مظفری می افزاید: اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز از طریق تلویزیون های اینترنتی خود با نمایش برنامه های فرهنگی مانند موسیقی، شعرخوانی، حافظ خوانی، كنسرت زنده و... مردم را در این شب سرگرم خواهد كرد. بویژه برنامه های شب یلدای صدا و سیما نیز از چند روز قبل شروع شده است.
وی با اشاره به برنامه «شو چله» كه از برنامه های كانون فرهنگی و هنری كودكان و نوجوانان استان بوشهر است، می گوید: این برنامه به صورت سراسری در استان و در فضای مجازی پخش می شود كه شامل برنامه های متنوع فرهنگی مانند قصه گویی، حافظ خوانی، شاهنامه خوانی، نقالی و... است. «مهرواره عكس شو چله آیین های شب یلدا» نیز از دیگر برنامه های این كانون است.
وی با اشاره به حمایت استانداری از برنامه های مختلف فرهنگی كه به مناسبت های مختلف در ایام كرونایی به صورت آنلاین و... از سوی سازمان ها به استانداری اعلام می شود، می افزاید: دفتر بانوان استانداری هم مسابقه ای با عنوان «هزار قصه، هزار هدیه» برگزار كرده است كه فراخوان آن یك ماه قبل در سراسر كشور داده شد. برای این مسابقه كتابی معرفی شده تا شركت كنندگان بر اساس آن كتاب، قصه بگویند و ارسال كنند و در پایان نیز با داوری آثار، به برگزیدگان جوایزی اهدا می شود.
انجمن ستاره شناسی استان بوشهر نیز اعلام كرده با توجه به شرایط كرونایی كه امكان حضور گردشگران خارجی به كشور كم شده است، ویژه برنامه ای را به صورت آنلاین اجرا می كند كه در آن به معرفی انقلاب زمستانی در ایران و آیین های شب یلدا با حضور بیش از 25كشور دنیا می پردازد.
این برنامه با محوریت سه كشور ایران، برزیل و شیلی برگزار می شود كه قرار است به رسوم و آیین های مربوط به انقلاب زمستانی در ایران و انقلاب تابستانی در این دو كشور مذكور كه در نیمكره جنوبی زمین واقع شده اند، بپردازد؛ برنامه ای كه به گفته این انجمن می تواند در معرفی میراث فرهنگی و جاذبه های تاریخی و باستانی و طبیعی ایران بویژه بوشهر مؤثر باشد. این برنامه در شب یلدا به صورت آنلاین در ساعت 20 و 30 دقیقه به وقت ایران و ساعت14 به وقت شیلی و برزیل به صورت آنلاین در فضاهای مجازی و سایت های اتحادیه بین المللی ستاره شناسی با حضور 28 كشور جهان برگزار می شود.
چله مهربانی در گیلان
عضو شورای اسلامی شهر رشت نیز درباره برنامه های شب یلدا به «ایران» می گوید: با توجه به شرایط خاص و ایام كرونایی و ضرورت رعایت توصیه های ستاد كرونا برای شب یلدای امسال، سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری رشت برنامه های ویژه برای شهروندان پیش بینی كرده كه تولید و پخش فیلم با موضوع «كرونا را به هم تعارف نكنیم» به مناسبت شب یلدا و در راستای حمایت از زحمات كادر پزشكی و پرستاری از جمله این برنامه هاست.
محمدحسن عاقل منش می افزاید: برنامه اینترنتی با عنوان «چله مهربانی» از سوی سازمان فرهنگی، اجتماعی، ورزشی شهرداری رشت برگزار می شود. این برنامه با حضور هنرمندان محبوب استان گیلان در ساعت 22 شب 30 آذرماه جاری اجرا می شود.
وی ادامه می دهد: در كنار این برنامه و با اعلام قبلی، مردم نیز تشویق شدند كه كمك ها و هدایای خود را برای قشر نیازمند و كم برخوردار به مؤسسه های خیریه ای كه شهرداری رشت، اسامی آنها را در فضای عمومی شهر اعلام كرده بود ارسال كنند تا در شب یلدا در اختیار این خانواده ها قرار گیرد.
پویش قصه گویی مجازی در هرمزگان
مدیركل كانون پرورش فكری كودكان و نوجوانان هرمزگان نیز با تأكید بر این جمله كه در شب یلدای امسال دورهم جمع نشوید اما كنارهم باشید، می گوید: كانون با راه اندازی پویش قصه گویی با لهجه ها و لباس های مختلف بومی این استان، به دنبال جمع آوری قصه های بزرگان توسط نوه هاست.
وی با اشاره به جمع آوری افزون بر 200 لالایی برای شب یلدا از سوی مربیان كانون، می گوید: گفت وگوی آنلاین و ضبط لالایی های پدربزرگ و مادربزرگ ها یكی از برنامه های جذاب كانون است كه به دو شكل ضبط و ارسال صدای پدربزرگ ها و مادربزرگ ها و همچنین بازخوانی صدای لالایی های بزرگترها توسط نوه ها انجام می شود.
شادی آزاد بشمنی معروف به «خاله باران» قصه گو و مدیر باشگاه كتابخوانی چیكوتاب شهر بندرعباس نیز می گوید: امسال نمی توانم مثل هرسال كنار كودكان و نوجوانان خاص باشم، با گروهم یك كمپینی با عنوان آرزوی یلدایی راه انداخته ایم و برای 30 كودك و نوجوان خاص ، هدیه هایی در قالب لباس و لوازم مورد نیاز آنها را تهیه كرده ایم.
وی می افزاید: با راه اندازی این كمپین و استقبال مردم از آن در كنار این هدایای شب یلدایی، پرداخت هزینه یك دوره دارو برای 5 كودك ناشنوا و كم شنوا تأمین شده است كه نشان از همراهی و همدلی مردم با آرزوهای كودكان خاص دارد.
آزاد بشمنی ضمن قدردانی از همراهی و تلاش تعدادی از عكاسی ها و گل فروشی های شهر بندرعباس در خاطره انگیز شدن شب زیبا برای این دسته از كودكان، می گوید: همدلی در شب یلدا فقط دورهم جمع شدن نیست بلكه با تهیه نیازمندی ها و ارسال هدایای زیبا به در منازل می توان باعث خوشحالی و شادی بسیاری از خانواده ها و كودكان و نوجوانان شد.
هانیه هادی نژاد، مروج كتابخوانی و مربی عروسك سازی نیز از گروه هنری چیكو در شب یلدا ویژه برنامه های جذابی را برای كودكان و نوجوانان تدارك دیده است.
وی می گوید: به این مناسبت مسابقه عكاسی ویژه شب یلدا، قصه گویی با تم انار و یلدا و مسابقه نقاشی و كارگاه عروسك سازی برگزار می كنیم.
این مربی عروسك سازی می افزاید: ساخت عروسك های ساده و كاربردی در تدریس، كتابخوانی و قصه گویی بسیار مؤثر است و من شب یلدا را بهانه ای برای آموزش این عروسك ها دیدم و تمامی این فعالیت ها به صورت آنلاین آموزش داده می شود.